Khám thai định kỳ – Mẹ khoẻ mạnh, con bình an chào đời !

Khám thai định kỳ – Mẹ khoẻ mạnh, con bình an chào đời !

Mục lục bài

Trong suốt quá trình mang thai, các mẹ nên nắm rõ và thăm khám đúng theo lịch khám thai sản định kỳ để đảm bảo thai kỳ khỏe mạnh cả mẹ và bé, giúp việc sinh con diễn ra một cách thuận lợi nhất. Bên cạnh việc khám thai, các bác sĩ sẽ hướng dẫn bổ sung chế độ dinh dưỡng phù hợp cũng như thực hiện các xét nghiệm, sàng lọc cần thiết nhất. Chúng tôi xin chia sẻ với các mẹ bầu những thông tin cần thiết nhất về dịch vụ khám thai sản giúp các mẹ an tâm hơn trong quá trình theo dõi con yêu lớn lên và chào đời.

 

Tại sao cần phải khám thai định kỳ?

“Con” chính là tài sản vô giá nhất của bất kỳ những bậc cha mẹ nào. Giây phút con chào đời là sự vỡ oà, là niềm hạnh phúc lớn nhất của cha mẹ. Vì vậy, việc khám thai định kỳ là rất cần thiết để theo dõi sự phát triển bình thường của con hoặc bảo vệ con tốt hơn trước những nguy cơ tiềm ẩn trước khi chào đời.

=> Hãy để chúng tôi đồng hành cùng bạn trong khoảnh khắc thiêng liêng ấy, hãy liên hệ ngay qua số điện thoại.

Lợi ích của việc khám thai định kỳ?

Khám thai định kỳ có vai trò cực kì quan trọng và rất cần thiết trên hành trình mang thai của bất kỳ mẹ bầu nào vì giúp mẹ nắm rõ tình hình phát triển của con yêu thông qua các lần khám thai.

Đồng thời, khi các mẹ khám thai định kỳ sẽ được bác sĩ tư vấn về chế độ dinh dưỡng hay những điều cần tránh khi mang thai để có một thai kỳ khỏe mạnh, bé yêu chào đời được bình an. Thông qua quá trình siêu âm thai và khám thai, kết hợp với những xét nghiệm cần thiết theo chỉ định của bác sĩ có thể sàng lọc trước sinh một cách chính xác và hiệu quả hơn.

Khám thai - Việc làm rất cần thiết và quan trọng suốt thai kỳ

Tính chính xác của các kết quả xét nghiệm chỉ có giá trị trong một khoảng thời gian nhất định, vì vậy, các mẹ bầu nên tuân thủ nghiêm túc lịch khám thai định kỳ và đặc biệt không nên bỏ qua những mốc khám thai quan trọng để hoàn toàn an tâm về sức khỏe của mẹ và sự chào đời an toàn của con.

Một số nghiên cứu đã chỉ ra rằng, tỷ lệ những bà mẹ tuân thủ lịch khám thai định kỳ có tỷ lệ thai nhi tử vong thấp hơn 5 lần, và cân nặng của trẻ sinh ra đạt tiêu chuẩn nhiều hơn.

Tại sao mẹ bầu nên khám thai đầy đủ? Ý nghĩa các thời điểm khám thai?

Hành trình phát triển của con yêu diễn ra khác nhau tại mỗi thời điểm. Tại mỗi tam cá nguyệt, bé lớn lên và phát triển phụ thuộc rất nhiều vào cơ thể và sức khoẻ của người mẹ. Việc thăm khám và theo dõi sức khoẻ mẹ tại mỗi thời điểm là rất quan trọng, giúp bác sĩ và mẹ biết được cụ thể các thông tin sau:

Khám thai trong 3 tháng đầu

Bằng phương pháp siêu âm thai, bác sĩ sẽ chẩn đoán chính xác bạn có thai hay không, số lượng thai và thai ở trong hay ngoài tử cung; chẩn đoán thai bình thường hay thai bệnh lý; xác định tuổi thai và tính chính xác ngày dự sinh.

https://benhvienanthinh.vn/wp-content/uploads/2021/10/kha%CC%81m-thagi.png

Siêu âm 3 tháng đầu rất quan trọng, giúp bạn biết được có thai hay không

Ngoài ra, bác sĩ còn thu thập tiền sử bệnh sử của bạn và xác định lựa chọn chế độ chăm sóc phù hợp. Việc siêu âm hình thái học thai nhi giúp phát hiện nhiều dị tật bẩm sinh và có lời khuyên cho bạn nên giữ hay chấm dứt thai kỳ, giúp bạn giảm bớt gánh nặng tinh thần và kinh tế sau này.

Trong quá trình khám thai, bác sĩ sẽ chỉ định các xét nghiệm cần thiết như: phát hiện HC Down, viêm gan B và C, giang mai, HIV, sàng lọc phát hiện tình trạng vi khuẩn niệu không triệu chứng; phát hiện những bệnh lý của mẹ như tăng huyết áp, đái tháo đường, suy thận, những bệnh lý phụ khoa như u buồng trứng, u xơ tử cung,… từ đó sẽ tư vấn cho người mẹ cách điều trị, cách chăm sóc thai kỳ và quyết định lịch khám thai cho các lần tiếp theo.

Khám thai trong 3 tháng giữa

Tại tam cá nguyệt thứ 2, bác sĩ sẽ theo dõi sự lớn lên của thai, sức khỏe mẹ và các dấu hiệu của tiền sản giật; siêu âm hình thái học thai nhi vào những lần khám thai từ tuần 18 đến tuần 22 và thực hiện Triple test từ 14 tuần 06 ngày đến 19 tuần 06 ngày.

Siêu âm hình thái học – tầm soát dị tật ở con, tránh khủng hoảng tinh thần cho các mẹ (ảnh internet)

https://benhvienanthinh.vn/wp-content/uploads/2021/10/A%CC%89nh-ma%CC%80n-hi%CC%80nh-2024-07-23-lu%CC%81c-13.49.16.png

Bên cạnh đó, nếu thai phụ có nhu cầu thực hiện xét nghiệm NIPT thì sẽ được chỉ định khi thai được 09 tuần tuổi. Tình trạng dung nạp glucose, các xét nghiệm khác cần thiết cũng sẽ được thực hiện vào những lần khám thai trong khoảng từ 24-28 tuần.

Nghiệm pháp dung nạp glucose có ý nghĩa quan trọng với phụ nữ mang thai, tránh tình trạng mẹ bị đái tháo đường, sinh con to, sức khỏe yếu (ảnh internet)

 

Tiêm chủng là một việc không thể bỏ qua trong thai kỳ. Khi bé được 22 tuần tuổi trở đi, mẹ sẽ được tiêm mũi 1 uốn ván.

Tuần thứ 22 trở đi là lúc mẹ bầu sẽ được tiêm ngừa vaccin uốn ván mũi 2 vì sự an toàn của cả 2 mẹ con (ảnh internet)

Khám thai trong 3 tháng cuối

Bác sĩ tiếp tục theo dõi sự phát triển và tăng trưởng của thai, sức khỏe mẹ, các dấu hiệu tiền sản giật, và các bệnh lý khác kèm theo khi mang thai. Khoảng thời gian này có thể siêu âm hình thái thai nhi phát hiện một số bất thường xuất hiện muộn của thai ở tuần 30 đến tuần 32.

https://benhvienanthinh.vn/wp-content/uploads/2021/10/A%CC%89nh-ma%CC%80n-hi%CC%80nh-2024-07-23-lu%CC%81c-13.50.12.png

Đo huyết áp là việc cần thiết để tầm soát nguy cơ tiền sản giật ở mẹ, bảo vệ con khỏi những nguy hiểm kề cập (ảnh internet)

Mẹ sẽ được tiêm uốn ván mũi thứ 2 sau khi tiêm mũi thứ nhất ít nhất 4 tuần hoặc trước khi sinh ít nhất 30 ngày. Trong những lần khám này, mẹ có thể được chỉ định xét nghiệm tầm soát vi khuẩn Streptococcus nhóm B tại tuần 35-37 và tư vấn và chuẩn bị kế hoạch cho mẹ nhập viện, chuyển dạ.

Lịch khám thai định kỳ mà mẹ bầu cần nắm rõ?

Nên khám thai lần đầu ở đâu hay lịch khám thai định kỳ như thế nào luôn là mối băn khoăn được nhiều sản phụ quan tâm. Lịch khám thai và siêu âm định kỳ không có một con số nhất định mà phụ thuộc vào tình trạng sức khỏe của từng mẹ bầu và thai nhi, có thể nhiều hơn đối với trường hợp mẹ bầu xuất hiện biểu hiện bất thường và nguy hiểm trong hành trình mang thai.

Dưới đây là lịch khám thai đầy đủ bao gồm thời gian khám, mục đích khám và các xét nghiệm cần thực hiện tương ứng với từng giai đoạn phát triển của thai, được áp dụng hầu hết các bệnh viện Phụ sản tại Việt Nam:

Lịch khám thai định kỳ trong tam cá nguyệt thứ nhất (từ 4 tuần – 13 tuần 6 ngày)

Trong lần khám thai đầu tiên: Mẹ bầu khám lần đầu khi thai được 5 – 8 tuần tuổi, mục đích là để xác định chắc chắn có thai hay không và vị trí làm tổ của thai. Các xét nghiệm cần thực hiện bao gồm: xác định chỉ số BMI: đánh giá bạn có bị thừa cân, béo phì hay không; đo huyết áp: xác định có bị huyết áp cao, nguy cơ tiền sản giật hay không.

Thai phụ cũng sẽ được xét nghiệm nước tiểu kiểm tra nồng độ hCG nhằm xác định sự phát triển của thai nhi; siêu âm kiểm tra vị trí, tuổi của thai nhi nhằm phát hiện các bất thường; xác định ngày dự sinh và tính tuổi thai dựa vào ngày đầu tiên của kỳ kinh cuối; xét nghiệm máu: nhằm kiểm tra nồng độ kháng thể sau khi tiêm vacxin (kháng thể bệnh thủy đậu, bệnh sởi, bệnh giang mai, viêm gan B, C, HIV/AIDS, …)

Trong lần khám thai thứ hai: mẹ bầu khám lần hai khi bé yêu khoảng 8 tuần tuổi. Bác sĩ sẽ siêu âm xác định tim thai, các vấn đề của phôi thai. Các xét nghiệm về cơ bản được thực hiện giống với lần 1.

Trong lần khám thai thứ ba: Thời gian khám là khi thai từ 10 tuần – 13 tuần 6 ngày với mục đích kiểm tra các dị tật ở thai nhi. Các xét nghiệm quan trọng cần phải làm để đảm bảo bé yêu được chào đời khoẻ mạnh bao gồm: xét nghiệm Thalassemia; Double test: đo nhịp tim của thai nhi; siêu âm kiểm tra dị dạng chi, thoát vị cơ hoành.

Không thể thiếu đó là siêu âm đo độ mờ da gáy: nhằm đánh giá nguy cơ mắc hội chứng Down của thai nhi. Nếu kết quả siêu âm đo độ mờ da gáy cho thấy thai nhi có nguy cơ cao mắc các bệnh di truyền, bác sĩ sẽ chỉ định bạn làm xét nghiệm sinh thiết gai nhau để có kết quả chính xác nhất.

Siêu âm độ mờ da gáy xét nghiệm tầm soát phổ biến nhất để chẩn đoán hội chứng Down ở thai nhi

Lịch khám thai định kỳ trong tam cá nguyệt thứ hai (từ tuần 14 – tuần 27 6 ngày)

Trong lần khám thứ tư: Khi con bạn được từ 14 – 16 tuần tuổi, bạn nên ghé bác sĩ để khám nhằm kiểm tra sự phát triển của thai nhi và các nguy cơ về dị tật bẩm sinh, làm các xét nghiệm như: các xét nghiệm kiểm tra sức khỏe thường quy như xét nghiệm máu, nước tiểu, siêu âm,..

Trong lần khám thứ năm: Khi thai nhi được 16 – 20 tuần tuổi để kiểm tra sức khoẻ mẹ (chỉ số BMI, huyết áp, xét nghiệm nước tiểu: nhằm kiểm tra nồng độ đường máu, protein để tầm soát dấu hiệu của đái tháo đường thai kỳ và nguy cơ tiền sản giật) và sự phát triển của thai nhi và các dị tật bẩm sinh bằng các xét nghiệm chính xác hơn: kiểm tra nhịp tim và đo tử cung tính bằng tuổi thai; siêu âm kiểm tra sự phát triển của thai nhi và phát hiện các bất thường về lượng nước ối.

Chọc ối: xét nghiệm được thực hiện khi bác sĩ phát hiện có bất thường liên quan đến các dị tật của thai nhi. Thời gian làm xét nghiệm thích hợp từ tuần 15 đến tuần 18. Kết quả xét nghiệm được trả sau 24 giờ đến 4 tuần. Bên cạnh đó còn thực hiện Triple test giúp phát hiện các dị tật ống thần kinh, các rối loạn về gen.

Siêu âm độ mờ da gáy – Xét nghiệm tầm soát phổ biến nhất để chẩn đoán hội chứng Down ở thai nhi (ảnh internet)

Các mẹ bầu đi khám lần khám thứ sáu khi thai nhi từ 20 – 24 tuần tuổi nhằm kiểm tra hình thái thai nhi, tầm soát các bất thường (tim, chân tay, bụng, xương, não, thận, cột sống) và kiểm tra vị trí nhau bám, lượng nước ối. Các xét nghiệm: Chỉ số BMI, kiểm tra huyết áp, khám thai để tính tuổi thai và kiểm tra tim thai, xét nghiệm nước tiểu, siêu âm kiểm tra sự phát triển của thai và kiểm tra lượng nước ối.

Nếu kiểm tra thấy các bất thường nghiêm trọng về thể chất, bác sĩ sẽ cân nhắc chỉ định đình chỉ thai nghén. Việc làm này nên được thực hiện trước tuần thứ 24 của thai kỳ

Lần khám thứ bảy được diễn ra khi thai nhi từ 24 tuần – 27 tuần 6 ngày giúp kiểm tra sự bất đồng nhóm máu, sự thay đổi bất thường trên cơ thể mẹ có khả năng ảnh hưởng đến thai nhi hay không thông qua các xét nghiệm: chỉ số BMI, huyết áp, khám thai để tính tuổi thai và kiểm tra tim thai, xét nghiệm nước tiểu, siêu âm kiểm tra sự phát triển của thai nhi và kiểm tra lượng nước ối, xét nghiệm máu tầm soát đái tháo đường thai kỳ.

Xác định sự bất đồng nhóm máu giữa mẹ và con: bác sĩ sẽ đề nghị thai phụ làm một xét nghiệm máu khác để kiểm tra xem liệu cơ thể mẹ có tạo ra các kháng thể chống lại yếu tố Rh dương tính của bé. Bác sĩ sẽ theo dõi kĩ hơn nếu kết quả xét nghiệm cho thấy cơ thể bạn sản xuất ra kháng thể chống lại Rh dương của bé. Sản phụ có thể được chỉ định tiêm globulin miễn dịch anti – D để ngăn chặn quá trình sản xuất kháng thể chống lại Rh dương của bé.

Xét nghiệm máu xác định nhóm máu của cả 2 mẹ con để tránh hiện tượng bất đồng nhóm máu là việc làm rất quan trọng đối với bất kỳ thai phụ nào

Lịch khám thai kỳ trong thứ ba (28-42 tuần)

Lần khám thai thứ 8-10 được thực hiện khi thai nhi từ 28 – 36 tuần tuổi nhằm mục đích kiểm tra ngôi thai, sự phát triển của thai, và tiêm phòng uốn ván. Sản phụ cần làm: xét nghiệm máu, nước tiểu; siêu âm thai: nhằm xác định ngôi thai và hướng dẫn xoay ngôi thai, kiểm tra cổ tử cung có dấu hiệu sắp sinh hay chưa.

Tiêm phòng uốn ván là cực kỳ cần thiết trong giai đoạn này: Tiêm phòng 2 mũi, mũi 2 cách nhau mũi đầu 1 tháng để phòng bệnh uốn ván cho bé. Ngoài ra còn làm xét nghiệm Non - stress nhằm kiểm tra sức khỏe của thai nhi và kiểm tra xem em bé có nhận đủ oxy hay không.


Xét nghiệm Non – stress nhằm kiểm tra sức khỏe của thai nhi, kiểm tra xem bé có nhận đủ nguồn oxy từ mẹ hay không (ảnh internet)

Từ tuần thứ 30 trở đi, đếm cử động của thai nhi: bình thường là 4 lần/giờ. Sản phụ chú ý phải tái khám ngay khi phát hiện các bất thường sau: đau bụng, ra máu âm đạo, thai máy yếu hoặc mất thai máy và các dấu hiệu bất thường khác.

Lần khám thai thứ 11 đến 14: Thời gian: thai nhi từ 36 – 40 tuần tuổi. Mục đích: Kiểm tra tử cung và tư vấn các dấu hiệu sắp sinh. Các xét nghiệm: kiểm tra cổ tử cung, siêu âm theo dõi thai nhi, kiểm tra khung chậu để xác định bạn có khả năng sinh thường được hay không

Lần khám thai thứ 15: Thời gian: Thai nhi từ 40 – 42 tuần tuổi. Mục đích: Cân nhắc mẹ bầu sinh con bằng can thiệp hay tiếp tục chờ đợi. Thăm khám, siêu âm kiểm tra nước ối và tình trạng thai nhi. Dặn dò sản phụ theo dõi và đến ngay bệnh viện khi xuất hiện hoặc nghi ngờ các dấu hiệu chuyển dạ và lên kế hoạch chuẩn bị sinh tiếp theo sau đó.

 


Trung tâm Y tế khu vực Hạ Hòa – Luôn đồng hành cùng sức khỏe mẹ và bé – Mẹ bình an, con khỏe mạnh chào đời

 

                                                                                                                                                                                                         Nguồn Báo sức khỏe & đời sống